14.10.2015

Vitamine B5, de testosteronvitamine

Vitamine B5 - andere naam: pantothenic acid - is betrokken bij de aanmaak van testosteron. Dat ontdekten onderzoekers van Gifu University in Japan. Hun dierstudie laat zien dat de testosteronspiegel zakt als er te weinig vitamine B5 in het lichaam aanwezig is. Verhoogt suppletie met vitamine B5 de testosteronspiegel? Dat zou zomaar kunnen.

Vitamine B5
Vitamine B5 [structuurformule hieronder] is betrokken bij de citroenzuurcyclus, een complexe reactie waarin cellen voedingstoffen omzetten in energie, en bij de biosynthese van cholesterol, vetzuren en acetylcholine. Als je dierstudies mag geloven is vitamine B5 ook betrokken bij de haargroei en de wondgenezing.

Vitamine B5
Vitamine B5 zit in legio voedingsmiddelen, maar vooral in dierlijke producten als vlees, yoghurt en eieren, en in Royal Jelly, avocado en volle graanproducten. Omdat vitamine B5 in zoveel voedingsmiddelen zit zijn tekorten aan de vitamine zeldzaam - maar ze komen soms voor.

Symptomen van vitamine B5-deficiëntie zijn onder meer lusteloosheid, rusteloosheid, slaapproblemen, buikkramp, misselijkheid, een pijnlijk brandend gevoel in hun voeten, en het gevoel alsof onzichtbare geniepige kobolds talloze kleine speldjes in je huid prikken.

Dat laatste symptoom lijkt sprekend op de bekende bijwerking van bèta-alanine. Aanvullende suppletie met vitamine B5 kan die bijwerking verzachten. Vast geen toeval.

Lichaamsbeweging en een hoge vet-inname
Recent Japans onderzoek suggereert dat een combinatie van veel lichaamsbeweging en een dieet met relatief veel vetten de kans op een sub-optimale vitamine B5-status verhoogt. [J Nutr Sci Vitaminol (Tokyo). 2015;61(3):215-21.]

Op basis van gegevens uit dat onderzoek maakten we de figuur hieronder. Je kijkt naar de concentratie vitamine B5 in het bloed van ratten die een beperkte hoeveelheid vitamine B5 binnenkregen, en daarbij dagelijks zwommen of verhoudingsgewijs veel vet aten. [Voor een rat is een dieet met 5 procent vet normaal.]


Vitamine B5, de testosteronvitamine


Vitamine B5, de testosteronvitamine
De Japanners zagen ook in ratten met een normale inname van vitamine B5 een afname van de vitamine B5-spiegel door de combinatie van frequente lichaamsbeweging en een high fat diet. Die was echter minder uitgesproken dan wat je hierboven ziet.

"The requirement for pantothenic acid in rats is synergistically increased with the combination of exercise and a high-fat diet", schrijven de Japanners. "These results suggest that pantothenic acid intake should be increased in the presence of exercise or a high-fat diet, and especially when these conditions are combined. Intake of adequate pantothenic acid may prevent disorders characterized by a lack of pantothenic acid."

Vitamine B5 en testosteron
In de figuren hiernaast zie je wat er gebeurt met de testosteronspiegel van ratten als je ze voer zonder vitamine B5 [PaA] geeft. [J Vet Med Sci. 2009 Nov;71(11):1427-32.] Hij zakt. En dat komt waarschijnlijk door iets wat er in de testes gebeurt, want de afwezigheid van vitamine B5 in het dieet heeft geen consequenties voor de afgifte van de stuurhormonen LH en FSH.

De onderzoekers vermoeden dat de afname van de testosteronspiegel door vitamine B5-deficiëntie het gevolg is van een afgenomen biosynthese van cholesterol in de testes. De testes maken testosteron van cholesterol.



Wilde speculatie onzerzijds
Het zou zomaar kunnen dat sommige sporters met een koolhydraatarm (en dus vetrijk) dieet hun testosteronspiegel een beetje kunnen verhogen door suppletie met vitamine B5. Dat zou zeker het geval kunnen zijn voor vegetarische of veganistische sporters, die via hun voeding geen cholesterol consumeren.

Bron:
J Vet Med Sci. 2009 Nov;71(11):1427-32.

Meer:
Hoge vitamine D-spiegel = hoge testosteronspiegel (13-1-2010)

Archieven:
Suppletie voor meer testosteron
Vitamines