02.06.2013

Minder snel dik met glutenvrij dieet

Minder snel dik met glutenvrij dieet
Ook als je niet allergisch bent voor gluten, maar wel meer vet in je lichaam hebt dan je zou willen, dan heb je misschien baat bij een dieet met minder - of helemaal geen - granen. Dat concluderen onderzoekers van de Universidade Federal de Minas Gerais in Brazilië uit een proef met muizen. De Brazilianen ontdekten dat het opbouwen van vetreserves een stuk moeizamer gaat met een glutenvrij dieet.

Granen & gluten
Volgens de paleobeweging was de introductie van de landbouw een kolossale blunder. Daardoor eten we nu tal van producten waarop ons lichaam eigenlijk niet is berekend. Zoals granen.

De paleo-aanhangers mijden graanproducten omdat ze veel koolhydraten bevatten, maar ook omdat er gluteneiwitten in zitten. Die zijn niet alleen slecht voor mensen met een glutenallergie, vinden ze, maar voor iedereen.

De menselijke spijsvertering weet niet goed raad met het gluteneiwit, en verteert het maar half. Na een maaltijd met granen circuleren er allerlei peptides in het lichaam, die ons immuunsysteem herkent als lichaamsvreemde indringers en met ontstekingsreacties probeert te bestrijden. Door die ontstekingsreacties werkt - we noemen maar wat - de insulinehuishouding minder goed, neemt de kans op diabetes toe en worden we sneller dik. Aldus de paleobeweging.

Grote onzin, vinden de gevestigde voedingswetenschappers, die tussen twee haakjes hun geld meestal krijgen van a. grote bedrijven die van agroproducten levensmiddelen maken, b. landbouworganisaties of c. landbouwministeries.

Studie
De Brazilianen besloten de omstreden paleotheorie te toetsen in proefdieren. Ze mestten twee groepen muizen gedurende 8 weken vet met een high fat-dieet. De ene groep kreeg voer dat voor 4.5 procent uit gluten bestond, de andere glutenvrij voer.

Resultaten
Toen de 8 weken voorbij waren, bleek dat de glutenvrije muizen minder dik waren geworden dan de muizen in de controlegroep. Dat kwam doordat de vetreserves van de glutenvrije muizen minder waren gegroeid.


Minder snel dik met glutenvrij dieet


Het insulinesysteem in de glutenvrije muizen was minder verslechterd dan in de muizen in de controlegroep. Vergeleken met de controlemuizen was de glucosespiegel van de glutenvrije muizen wat lager en was hun Homa-IR [een maat voor insulineresistentie] minder toegenomen.


Minder snel dik met glutenvrij dieet


In de glutenvrije muizen nam de aanmaak van de vetsensor PPAR-gamma meer toe dan in de controlemuizen. Dat gold ook voor de aanmaak van GLUT4 [een eiwit in cellen dat glucose uit de bloedbaan zuigt].

In de glutenvrije muizen nam de aanmaak van ontstekingseiwitten als TNF-alpha minder toe. TNF-Alpha remt de werking van insuline. Hoe slechter insuline zijn werk kan doen, des te minder voedingsstoffen nemen je spiercellen op, des te makkelijker word je dik en des te groter is je kans op diabetes type-2.

De Brazilianen ontdekten ook waarom er in de glutenvrije muizen minder ontstekingseiwitten circuleerden. In hun vetcellen zaten minder ontstekingen. Die zie je onder de microscoop als crown like structures [CLS].


Minder snel dik met glutenvrij dieet


Linksboven zie je vetweefsel uit de controledieren, het weefsel rechtsboven komt uit de glutenvrije muizen. De zwarte streepjes zijn immuuncellen die vetcellen afbreken. Dat gebeurt als vetcellen overbelast zijn, en zoveel vetzuren moeten opslaan dat ze niet meer goed functioneren. De vetcellen gaan dood, de immuuncellen ruimen ze op en geven ontstekingseiwitten af die de werking van insuline afremmen en tegelijkertijd de groei van nieuwe vetcellen stimuleren.

Conclusie
"The removal of wheat gluten from the diet exerts a protective effect against body weight and adiposity gains", schrijven de Brazilianen. "Our data support the beneficial effects of gluten exclusion in reducing body weight and adiposity gain, inflammation and insulin resistance."



"Diet gluten exclusion should be tested as a new dietary approach to prevent the development of obesity and metabolic disorders."

Bron:
J Nutr Biochem. 2013 Jun;24(6):1105-11.

Meer:
Maakt gentechmaïs de Amerikanen zo dik? (4-5-2012)
De dieren in onze omgeving worden steeds dikker (4-3-2012)
Uit plastics lekt een stof die dik maakt (26-1-2008)