Volgens een al wat ouder humaan onderzoek kan suppletie met een extract van Salvia officinalis [misschien beter bekend als salie] de cognitieve vermogens van mensen met een matige vorm van dementie significant verbeteren. De dosis die daarvoor nodig is, is alleszins redelijk.

Studie
In 2003 publiceerden psychiaters van Tehran University of Medical Sciences in de Journal of Clinical Pharmacy and Therapeutics een trial die 4 weken duurde en waaraan 42 65-plussers met een milde tot matige vorm van Alzheimer meewerkten als proefpersoon.

De Iraniërs verdeelden de proefpersonen in twee groepen, een placebogroep en een suppletiegroep. De placebogroep nam dagelijks 60 druppeltjes zonder bioactieve stoffen. De suppletiegroep nam druppeltjes met een alcohol-extract van Salvia officinalis.

We schatten dat de druppels ongeveer evenveel bioactieve stoffen bevatten als er aanwezig zijn in capsules met 300 tot 600 milligram vast extract met een concentratie die ergens tussen 1:5 en 1:10 zit. Die schatting is aan de grove kant, zeggen we er eerlijk bij.

Werkingsmechanisme
De onderzoekers vermoeden dat Salvia officinalis stoffen bevat die zowel de 'snelle' nicotinische en de 'langzamere' muscarinische acetylcholinereceptoren prikkelen.

Via nicotinische receptoren voor acetylcholine zou Salvia officinalis-extract aandacht, alertheid en het werkgeheugen kunnen stimuleren. Via de muscarinische receptortypes zou het extract leerprocessen kunnen vergemakkelijken.

Resultaten
Vlak voordat de suppletieperiode begon en op de laatste dag daarvan bepaalden de onderzoekers de cognitieve en mentale vermogens van hun proefpersonen met twee tests.

Een daarvan was een veelgebruikte serie tests die de proefpersonen zelf moesten uitvoeren, de Alzheimer's Disease Assessment Scale [ADAS-cog]. De ADAS-cog geeft een idee van het vermogen om woorden te leren en te herinneren, het vermogen dingen te benoemen, te concentreren, te begrijpen, dingen te herkennen en handelingen te imiteren.

De ADAS-cog-scores van de proefpersonen in de placebogroep verslechterden, terwijl de scores van de suppletiegroep verbeterden van matige dementie naar milde dementie. Beide verschuivingen waren statistisch en klinisch significant.

Klik op de figuur en tabel hieronder voor een grotere versie.

De tweede test die de onderzoekers gebruikten was de Clinical Dementia Rating – Sum of Boxes [CDR-SB]. Dat is een gestandaardiseerde vragenlijst die behandelaars moeten invullen nadat ze hebben gesproken met de patiënt en mantelzorgers.

De CDR-SB geeft een beeld van het functioneren van patiënten. Kunnen ze zelf hun geldzaken regelen? Kunnen ze zelfstandig koken? Kunnen ze zichzelf verzorgen? Hoe werkt hun geheugen? Weten ze nog waar ze zich bevinden?

De onderzoekers zagen ook hier een verslechtering van de scores in de placebogroep en een verbetering in de suppletiegroep. Ook hier was de verbetering bij de suppletiegroep statistisch en klinisch significant.

Nevenwerkingen
Voor zover de onderzoekers konden zien, had Salvia officinalis geen bijwerkingen.

Conclusie
"The results of this study indicate the efficacy of Salvia officinalis extract in the management of mild to moderate Alzheimer's disease", resumeren de onderzoekers. "Further investigations to validate the results are necessary."